« حكمت را هركجا و در دست هر كس ديديد فراگيريد و لو در دست يك مشرك » ( 1 ) و هم فرموده است : « دانش را بجوييد و لو لازم باشد تا چين سفر كنيد » ( 2 ) و نيز منسوب به اوست : « از گهواره تا گور دانش بجوييد » ( 3 ) . پندارهاى سطحى و يكجانبه در مسائل و همچنين تقليدهاى كوركورانه از پدران و مادران و تسليم سنّتهاى موروثى شدن ، از همين نظر كه بر ضدّ روح تسليم و حقيقت‌خواهى اسلامى است و موجب خطا و انحراف و دورى از حقيقت مىشود ، محكوم است . خدا واقعيّت مطلق و مبدأ هستى انسان موجودى واقعيّت‌گراست . نوزاد انسان از ساعت اوّل زندگى كه در جستجوى پستان مادر است ، پستان مادر را به عنوان يك واقعيّت جستجو مىكند . تدريجا كه جسم و ذهن كودك رشد مىكند به آنجا مىرسد كه ميان خود و اشياء تفكيك مىكند ، اشياء را به عنوان امورى بيرون از خود و جدا از خود مىنگرد . با اينكه رابط او و اشياء يك سلسله انديشه است او از انديشه به عنوان يك وسيله ، يك رابطهء عمل ، استفاده مىكند و مىداند واقعيّت اشياء غير از انديشه‌هايى است كه او در ذهن خويش دارد . واقعيّتهايى كه انسان از راه حواسّ خود درك مىكند كه مجموع آنها را جهان مىناميم ، امورى هستند كه خصوصيّات ذيل از آنها جدانا شدنى است . 1 . محدوديّت موجودات محسوس و مشهود ما ، از كوچكترين « ذرّه » تا بزرگترين « ستاره » ، محدودند ، يعنى به يك قطعه مكان خاص و به يك فاصله زمان خاص اختصاص دارند ،

--> ( 1 ) . « خذوا الحكمة و لو من المشرك . . . » و « الحكمة ضالة المؤمن فليطلبها و لو في اهل الشرك » ( تحف العقول : ص 198 ، امير المؤمنين ) . ( 2 ) . اطلبوا العلم و لو بالصين . ( بحار الانوار ، ج 1 / ص 177 ) . ( 3 ) . اطلبوا العلم من المهد الى اللّحد .